Hiçbir sey eskisi gibi olmayacak...

En son güncellendiği tarih: Nis 24


Birçogumuz Covid-19 güllesinin 'Bizim için e-ticaret'e girmek henüz erken' konusmasının geçtigi sirkete çarptıgı karikatürü* görmüstür. Sadece e-Ticaret ve sirketler için degil, dijital dönüsümün sirketler/kurumlar, çalısanlar ve tüketici üzerindeki toplam etkisi için aynı sarkazmi yapmak mümkün. Uzun zamandır dönüsmeye çalısan sirketler öncesinde hiç de tahmin edemedigimiz bir durum yüzünden degisimi yasamak durumunda kalıyor. Tüketici ve birçok dijital çalısma biçimine gerek duymadıgını düsünen çalısanların degisim ile beraber seviye atladıgı bu dönem, her partinin degisimin hep içinde, onunla beraber yasaması gerektisini adeta yüzümüze çarpıyor. Bundan sonrası eskisi gibi olmayacak, aslında uzun zamandır hiçbirsey eskisi gibi degil. Içinde bulundugumuz gülle krizi ile de beraber ah su günler geçsin demek artık fazlasıyla komformist bir bakıs açısı. Kırk yıllık Yani, olur mu Kani diyemeyecegiz, Yani'yi çoktan geçmiştik.

Peki sirketler, çalısanlar ve tüketiciler olarak bizleri neler bekliyor ya da beklemiyor?

Dijital dogmamıs sirketlerde, dijital teknolojilerin kullanımının önemini hep beraber deneyimliyoruz.

Tüketiciye hızlı ve yerinde cevap vermek için dijital medya kullanımı, tedarik zinciri, otomasyonlar, e-ticaret, direkt satıs gibi divizyonların isin göbegine oturuyor. Büyük üreticilerden küçüklere kadar herkes e-ticarette. Hem tüketici hem sirket operasyonlarında end-to-end/bastan sona e-satısa uzanan tüketici ve operasyon yolcugunun dizaynını artık düsünmeyen kalmamıstır. Önümüzdeki dönem esas olan bunu düsünceden, aksiyona geçirmek ve iyilestirmeleri yapmak olacak. Yapay zeka, makina ögrenimi ve programlamanın da proje bazlı ajandalardan çıkıp, en hızlı sekilde yapıların için entegre edilisini görecegiz. Uzaktan çalısırken kullandıgımız iletisim uygulamaları, Cloud programları da organizasyonların ve çalısanların vazgeçilmezi haline geldi. Evden çalısmayı politika olarak belli gün sayılarında uygulayan sirketlerde bile hep ofiste bulunmaya çalısmak simdiye kadar hala kültürün bir parçası iken, çalısanların bir kısmı artık gönül rahatlıgıyla ofise gitmesem de olur, evimde daha iyi çalısıyorum diyor. Ofis yapılarında ciddi degisimler görecegimiz kesin. Ofisler küçülebilir, son zamanların popüler uygulaması açık ofis daha da anlam kazanabilir.

Fiziksel görüsmeleri ve deneyimleri özlesek de, dijital sosyallesme ve deneyim çoktan kanımıza girdi bile.

Peki zaman geçti, dısarı çıktık... Bir restauranta rahatça oturabilecek miyiz? Gece kulübünde dans edebilecek miyiz? Bir konser kalabalıgının içine kendimizi rahatça bırakabilecek miyiz? Bir otele gidip, rahatça uyuyabilecek miyiz? Alanlar, organizasyonlar sekil degistirecek - 1.8 m kuralını çokça deneyimlemeye baslayabiliriz. Restaurant masalarının yerlesiminden, mekanların dezenfekte bakımına kadar seçim kriterlerimiz etkilenecek. Dısarıda yaptıgı harcamaları kestiginde birikim yapabildigini gören, önümüzdeki dönem gelebilecek ekonomik duraklama ile kesesine dikkat edecek tüketiciyi etkilemesi de kolay olmayacak. Öte yandan insan herseye alısır, elbet güven de geri kazanılır ama çoktan bazı alıskanlıklarımız degismis olacak. Su sıra sikayet etsek de, fiziksel görüsmeleri ve deneyimleri özlesek de, dijital sosyallesme ve deneyim çoktan kanımıza girdi bile. Hayatımıza giren yeni dijital uygulamaların bir kısmı elbette kalmaya devam edecek. Sadece ses duymak artık demode, tabii ki de görüntülü konusacagız. Sosyallesmek için bara gitmek istemiyorsak, canlı yayın açmaya devam edecegiz. Evden çıkmayı canımız istemiyorsa, online bir oyunu farklı evlerde olan arkadaslarımızla oynamaya devam edecegiz.

Is seyahatleri kayda deger bir efor gerektirirken yerine koydugumuz çalısma biçimi de temposuyla bir o kadar yorucu olma sinyallerini çakıyor.

Uçak ile seyahat bir süre daha hayatımızda olmayacak. Ticareti, isimizi bilgisayarımızdaki kameralardan yapmaya basladık. Tokalasmak için km'lerce yol katetmek zorunda degiliz. Bu sirketlere ve çalısanlara zaman, maliyet olarak geri dönecek. Isler zaten hızlıydı, daha da hızlanacak. Is seyahatleri kayda deger bir efor gerektirirken yerine koydugumuz çalısma biçimi de temposuyla bir o kadar yorucu olma sinyallerini çakıyor. Bir diger nokta da uçak koltuk sayılarının azalması, havalimanlarında sosyal mesafe için uygulanması muhtemel sefer sayısı azaltma ile gelebilecek dramatik uçak fiyatı artısları... Gönül ve cüzdan anlamında da tercihimiz bir süre daha uçaklı seyahat olmayacak gibi gözüküyor.

Ortaklık yapmakta çok daha cesur ve hızlı karar alan sirketler, kazanacak ve tüketiciye kazandıracak.

Sirketler arası isbirliklerinin artısını görecegiz. Unilever'in markası Cif, Heineken ile güçlerini birlestirip sosyal kondisyonları düsük bölgelere dagıtmak için alkollü dezenfektan** üretti. Link Pekçok alanda birbirine rakip Apple ve Google COVID-19'lu biriyle karsılastıgında sana bilgisini veren bir özellik gelistirdi*** (feature sadece COVID-19 testi yaptırmıs kisilerde çalısıyor ve halen gelistirilmekte). Kısacası ortaklık yapmakta çok daha cesur ve hızlı karar alan sirketler, kazanıyor ve tüketiciye kazandırıyor. Bir kere olurunu gördükten sonra, devamının gelmemesi için hiçbir sebep yok.

Son yıllarda dijital forumlarda bolca karsımıza cıkan wellness alanındaki teknolojik urunleri de tüketicinin hayatında daha cok gorecegiz.

Bir süre daha saglık en önemli önceliklerimiz arasında olmaya devam edecek. Sirketler çalısanlarını, devlet vatandaslarını, kisiler de kendilerini korumak için önlemler ve harcamalar yapacak. Telefonlarımıza indirdigimiz spor uygulamaları, eve söyledigimiz spor aletleri, alısveris yapmanın dısında dısarıdaki tek aktivite olan açık hava yürüyüsleri, bagısıklık sistemi için aldıgımız destekleyiciler (supplements), birçogumuzun hayatında kalmaya devam edecek. Hali hazırda buyuyen wellness (iyi yasam) sektoru daha da guclenecek, sadece hızlı tüketim sektorundeki ürün inovasyonlarını degil, son yıllarda dijital forumlarda bolca karsımıza cıkan wellness alanındaki teknolojik urunleri de tüketicinin hayatında daha cok gorecegiz. Sirketler, kurumlar ve devletler de bu projeleri/ürünleri destekleyecek.

Azla yetinmeyi deneyimlemis, en basit ihtiyaçlarına yönelmis, kendisiyle vakit geçirmeyi ögrenmis, tüketim çılgınlıgına ara vermis bir tüketiciden bahsedecegiz.

Sirketlerin topluma ve çalısanlarına yönelik aksiyonlarının ne kadar önemli oldugunu bu dönem gördük. Hızları ve çözüm odaklı yaklasımları ile tüketicinin, çalısanlarının yanında olmayı basaran sirketlerden hepimiz etkilendik. Kalite standartlarına uygun büyük üretim yapan sirketlerin ürünleri tekrar tüketicinin odagına girdi, paketli ve güvenilir olması ile bu dönem onlar tercih edildi. Geçmiste büyük üreticilere karsı azalan güven indeksinin önümüzdeki dönem arttıgını görecegiz. Çalısanlarının saglıgını, refahını dusunen bu sureci hızlı ve iyi yoneten sirketler, neden calismak için tercih edildiklerini bir kez daha kanıtladılar. Ancak konu kapanmıs degil. Bilgi erisiminin kolaylasması ve hızlanması ile güçlenen tüketici üzerine bunca zaman çok konustuk. Simdiki bilinç degisimi ise farklı bir boyutta... Azla yetinmeyi deneyimlemis, en basit ihtiyaçlarına yönelmis, kendisiyle vakit geçirmeyi ögrenmis, tüketim çılgınlıgına ara vermis, ihtiyaçlarını karsılamaya çalısırken servis kalitesinin önemini iyice farketmis bir tüketiciden bahsedecegiz. Onu etkilemesi de sirketler ve pazarlamacılar tarafında daha da zorlasacak. Bu dönemin çıkısındaki ekonomik duraklama beklentisi ile global ölçekli büyük sirketler hammadde tedarigi, lojistik, fiyatlandırma anlamında risk altına girerken, önlemini ileriye dönük aksiyonlarla simdiden alan, tüketicideki degisimi en iyi anlayan, ona en iyi ürünü, en iyi fiyatta ve servis ile sunanın kazanacagı bir dönem de bizleri bekliyor. Amacı olan markaların lafta degil, icraatta olması gerektigini deneyimleyecegiz. Lokal küçük sirketlerde ise, her ne kadar paketli büyük üreticilere güven artısı olsa da en basit ihtiyaçlara dönen tüketicinin dogal ürünler, craftmanship (zanaatkarlık) ve hızlı servis ile önünün daha da açıldıgını görüyoruz. Bu dönemde ayakta kalabilen ve portföyü/verdigi servisi ile hızlı adapte olan güçlenerek çıkacak.

Bunların hepsi birer hipotez, bir kısmı gerçeklesek bir kısmı da belki gerçeklesmeyecek. Ancak kesin olacak bir sey varsa, o da hiçbir seyin eskisi gibi olmayacagı. Aynı derede iki kere yıkanmaya çalısmanın anlamı yok. Direnci bırakalım, dere nasıl akıyorsa onunla birlikte yüzelim, emin olun hafifleyecegiz. *https://marketoonist.com/2020/04/digital-transformation-2.html **https://propmark.com.br/anunciantes/unilever-e-heineken-desenvolvem-novo-cif-higienizador/ ***https://www.wired.com/story/apple-google-contact-tracing-strengths-weaknesses/

© 2023 by Train of Thoughts. Proudly created with Wix.com